Handelingen

Goudswaard, Dorpsstraat 19 - Ned. Herv. Kerk

Uit Reliwiki


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam kerk: Dorpsstraat 19
Genootschap: PKN Hervormd
Provincie: Zuid-Holland
Gemeente: Hoeksche Waard
Plaats: Goudswaard
Adres: Dorpsstraat 19
Postcode: 3267AE
Inventarisatienummer:
Jaar ingebruikname: 1721
Architect:
Huidige bestemming: kerk
Monument status: Rijksmonument 17050

Geschiedenis

Kansel en doophek in Lodewijk XVI stijl. Orgel van P.J. Geerkens uit 1809.

De huidige PKN (vmNH) kerk is gebouwd in 1721 (met ingebouwde toren) en verving toen een oudere kerk uit 1442. De kerk is gerestaureerd en zaterdag 19 april 2008 weer in gebruik genomen.

Monumentomschrijving Rijksdienst

Nederlands Hervormde Kerk. Rechthoekige zaalkerk met houten tongewelf en trekbalken, verlicht door rondboogvensters, 18e eeuw. Eenvoudige toren met ingesnoerde naaldspits, waarschijnlijk uit 1721. Tot de inventaris behoren: een preekstoel in Lodewijk XVI-VORMEN met koperen lezenaar en doophekkenhouder. Een doophek met koperen doopboog uit dezelfde tijd en een voorzangerslezenaar. Vier eenvoudige banken, waarvan twee met overhuiving, 18e eeuw. Drie koperen kronen, 18e eeuw. Enkele zerken uit de 16e en 17e eeuw. Eenklaviers orgel, in 1809 gemaakt door P.J. Geerkens. In 1982 gerestaureerd door Leeflang Orgelbouw. Klokkenstoel met klok van P. Waghevens, 1503, diam. 82 cm en een klok van een anonieme gieter, 14de of 15de eeuw, diam. 60,5 cm.

In de media

Uit Reformatorisch Dagblad, 22 mei 2007.

De hervormde kerk in Goudswaard wordt gerestaureerd. Zowel binnen als buiten staat het rijksmonument in de steigers. Het dakbeschot wordt hersteld, kapotte balken worden vervangen en er komt een nieuw pannendak. Een dakkapel moet zorgen voor een betere ventilatie. Achter op het dak komt een nieuw koorkruis te staan, met bijbehorende windhaan. Ook de pilaren van het toegangshek worden opgeknapt. Aan de binnenzijde wordt de pleisterlaag van de wanden vervangen. De vloer gaat er deels uit en de oude zerken komen dichter bij de preekstoel te liggen. In het houten plafondgewelf worden de slechte planken vervangen.

Het orgel blijft tijdens de werkzaamheden in de kerk staan. Het eenklaviers instrument is in plastic ingepakt en wordt met een houten bekisting beschermd.

De rechthoekige zaalkerk stamt uit de achttiende eeuw. De diensten zijn gedurende de restauratie verplaatst naar de naastgelegen zaal Rehoboth.

De restauratie kost ruim 1 miljoen euro. Voor de restauratie van de gemeentelijke toren uit 1721 is vorig jaar 180.000 euro beschikbaar gekomen. De restauratie moet voor de Kerst afgerond zijn.

Uit Reformatorisch Dagblad, 5 juni 2007.

Vorige maand is gestart met de restauratie van de hervormde kerk in Goudswaard. In een speciaal samenwerkingsverband van de restauratiecommissie van de hervormde gemeente en de burgerlijke gemeente Korendijk wordt in één restauratieproject het hele gebouw, inclusief de toren, aangepakt. Dit in verband met de efficiency en de kostenbesparing, zo meldt de hervormde gemeente.

Voor de Kerst dient de restauratie te zijn afgerond. De kerkdiensten worden tijdelijk gehouden in het naast de kerk gelegen verenigingsgebouw Rehoboth.

De eerste plannen voor de restauratie dateren uit 1997. In 2003 werd geconstateerd dat de staat van onderhoud slechter was dan men aanvankelijk dacht. De totale projectkosten voor de restauratie van kerk en toren bedragen circa 1 miljoen euro. De verleende subsidie is ongeveer 700.000 euro.

Zowel het interieur als het exterieur van kerk en toren wordt gerestaureerd. De muren van de kerkzaal zijn doortrokken met zout. Dit is nog een gevolg van de watersnoodramp van 1953. Ook het grondwater onder de kerk is erg zout. Dit stelt hoge eisen aan het stucwerk en de geverfde delen in de kerk.

Uit Reformatorisch Dagblad, 20 november 2007.

Omwonenden aan de zuidkant van de hervormde kerk in Goudswaard kunnen sinds vorige week ook de tijd aflezen aan de kerktoren. De toren heeft een derde wijzerplaat gekregen. Behalve de noord- en oostkant heeft nu ook de zuidkant een wijzerplaat. De westkant blijft klokloos, want aan die zijde zit het dak in de weg. De aanpassing maakt onderdeel uit van de restauratie van de kerk.

Behalve dat er een nieuwe wijzerplaat is gekomen, is ook de elektrische klok aangepast aan de nieuwste stand van de techniek. De klokken kunnen voortaan op afstand worden bediend. De koster kan via de telefoon opdracht tot luiden gegeven. De techniek is overigens niet nieuw. Alle andere kerktorens in de gemeente Korendijk beschikken ook over deze mogelijkheid.

De restauratie van de Goudwaardse kerk is nog niet voltooid. De restaurateurs verwachten tot maart 2008 bezig te zijn.

Behalve de klok van de toren uit 1443 wordt ook de rest van de kerk (uit 1630) onder handen genomen. De houten kozijnen zijn vernieuwd en voorzien van antiek glas. De kap is eveneens geheel vernieuwd. Het plafond van de kerk wordt felblauw geschilderd, net als in het midden van de 18de eeuw. Verder is op 30 oktober een nieuwe haan geplaatst.

Uit Reformatorisch Dagblad, 15 april 2008.

De hervormde gemeente te Goudswaard hoopt zaterdag haar gerestaureerde kerkgebouw weer in gebruik te nemen. De kerk is aan de buitenzijde voorzien van een derde wijzerplaat. Ook is de uit 1637 daterende torenspits opnieuw gedekt met leien.

Ook van binnen is de kerk grondig aangepakt. In de kerkzaal zijn de door het vocht in de muren aangetaste muurstijlen vervangen en is het gewelfhout vernieuwd. Verder is de kerkzaal van een nieuwe pleisterlaag voorzien.

Over de ouderdom van de kerk bestond veel onduidelijkheid. Aan de hand van een combinatie van bouwhistorisch en kleurhistorisch onderzoek blijkt inmiddels dat de toren en de klokkenstoel vrijwel zeker uit de tweede helft van de 15e eeuw dateren. Daarmee zijn het, met de klokken, de enige overgebleven delen van de oorspronkelijke kerk die op dezelfde plaats heeft gestaan. De kerkzaal is hoogstwaarschijnlijk rond 1725 opnieuw opgetrokken.

De heringebruikneming van de kerk vindt zaterdag plaats in een dienst die om 10.00 uur begint. 's Middags is er gelegenheid om de gerestaureerde kerk te bezichtigen. 's Avonds is er om een orgel- en zangavond met Rien Donkersloot als organist. De hele dag is iedereen van harte welkom. Het gehele verloop van de restauratie is te zien op de website van de kerk: http://www.hervormdegemeente.nl/goudswaard

Orgel

Het orgel in deze kerk werd in 1809 gebouwd door orgelmaker P. J. Geerkens uit Dordrecht voor de Nederlands Hervormde kerk van Korendijk zoals Goudswaard vroeger werd genoemd. Dispositie: Manuaal: Praestant 8, Holpijp 8, Fluit Travers 8, Praestant 4, Fluit 4, Quint 3 B/D, Octaaf 2, Sexquialter 2st.,Cornet 4st.,Mixtuur 3-4st.B/D, Ventiel, Afsluiting. Pedaal: aangehangen. Windvoorziening; 2 Spaanbalgen, Tractuur: Mechanische sleepladen.

Externe links

Afbeeldingen