Handelingen

Utrecht, Kapeldwarsweg 21 - Onderwegkerk Blauwkapel

Uit Reliwiki


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam kerk: Onderwegkerk Blauwkapel
Genootschap: PKN Ned. Hervormd
Provincie: Utrecht
Gemeente: Utrecht
Plaats: Utrecht
Adres: Kapeldwarsweg 21
Postcode: 3566MP
Inventarisatienummer: 19480
Jaar ingebruikname: 1451
Architect:
Huidige bestemming: kerk
Monument status: Rijksmonument 36182

Geschiedenis

Mooi gesitueerd historisch kerkje met toren. Oorspronkelijk was dit een R.K. (hulp)kerk.

De voorganger van deze kapel is waarschijnlijk al in de 11e eeuw gebouwd. In 1451 is deze kapel vervangen door de huidige kerk, die eerst dienst deed als huiskapel van de familie Veen (bewoners Huis Te Veen en later als hulpkerk van de parochie Sint Jacob, de huidige Jacobikerk in Utrecht.

De kapel is gelegen in de Voordorpse landen (tegenwoordig Tuindorp-Oost) in het vroegere kerkdorp Voordorp. Tussen 1550 en 1600 kreeg het kerkje een blauw plafond en blauwe wanden en ging het in de volksmond de "Blaauwe Capel" heten. Het kerkdorp Voordorp werd sindsdien eveneens Blauwkapel genoemd.

Met de aanleg van Fort Blauwkapel, als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie, werd in 1821 begonnen. In 1960 verloor het fort zijn militaire functie. Het behoort ten gevolge van een grenscorrectie in 1954 bij de gemeente Utrecht.

Het kerkje van Blauwkapel was na de 2e Wereldoorlog vervallen tot ruïne en kwam in 1957 in bezit van de Stichting Blauwkapel. Na restauratie werd het kerkje in 1960 in gebruik genomen als oecumenische Onderwegkerk.

Het vroegere poortgebouwtje doet dienst als consistorie en dienstgebouw.

Monumentomschrijving Rijksdienst

Voormalige HERVORMDE KERK. Slanke toren, eenbeukig schip met smalledwarskapellen en koor, alles uit een periode, laatgotisch. Aan de noordzijde nis boven de ingang. Inwendig wijde rondboognissen in elke travee, onderwelfd koor, twee gesneden consoles met wapens. Positief uit 1711 uit Oost-Vlaanderen (België) afkomstig.

Orgel

Het orgel (Rijksmonument) is in 1711 gebouwd door Jacobus van Eynde (Ieper) voor de Sint Trudo-abdij te Brugge. In 1796 wordt het overgeplaatst naar de parochiekerk van Beernem. Maximilien van Peteghem (Gent) plaatst het in 1852 over naar St. Maria-Aalter en breidt het uit met een tongwerk. In 1968 restaureert de firma J. de Koff & Zoon (Utrecht) het instrument, reconstrueert de oorspronkelijke dispositie en toonhoogte en plaatst het in de kapel van Blauwkapel. De firma Elbertse (Soest) restaureert het orgel in 2007.

Dispositie
  • Manuaal: Bourdon 8' - Prestant 4' - Flûte 4' - Nasard 3' discant - Doublette 2' (1968) - Fourniture ⅔' 2-3 sterk - Trompette 8' discant (1852) - Clairon 4' bas (1852) - Tremblant.

Geen pedaal. Mechanische sleeplade. Omvang: C-f3. Toonhoogte: a1 = 415 Hz. Winddruk: 85 mm. WK.

Externe links

Afbeeldingen

Exterieur

Interieur