Handelingen

Goirle, Kerkstraat 1 - St. Jans' Onthoofding

Uit Reliwiki

(Doorverwezen vanaf Goirle, Kerkstraat 1 - Johannes Onthoofding)


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam object: St. Jans' Onthoofding
Genootschap:
Provincie: Noord-Brabant
Gemeente: Goirle
Plaats: Goirle
Adres: Kerkstraat 1
Postcode: 5051LA
Inventarisatienummer: 07563
Architect: Joseph Cuypers (1861 - 1949)
Bouwjaar
Jaar ingebruikname: 1897
Oorspronkelijke bestemming: Rooms-Katholieke kerk
Huidige bestemming: Rooms-Katholieke kerk
Monument status: Rijksmonument
Monumentenbordje 2014.jpg
16526



Geschiedenis

Goirle, St. Jan Onthoofding; jk 08-09-2015

Grote neogotische kerk met historische toren.

Rond 1100 stond op deze plaats reeds een eenvoudig bedehuis. In de 15de eeuw werd er een grotere kerk gebouwd waarvan de huidige toren het restant is. De kerk kwam 1639 in handen van de protestanten. Pas in 1809 kregen de katholieken hun godshuis weer terug. Tot die tijd is gebruik gemaakt van een schuurkerk.
In 1896 bouwde architect Joseph Cuypers (1861 - 1949) het huidige neogotische gebouw, waarbij de toren tien meter werd opgetrokken. Het interieur toont een driebeukig schip waarvan de middenbeuk een houten tongewelf heeft. De neo-gotische aankleding wordt gecompleteerd door verschillende kostbaarheden uit de oude kerk.

De drie bestaande parochies in Goirle zijn ingaande 1 januari 2000 één parochie geworden. De Heilige Geestkerk (1966) was toen al gesloten en is inmiddels ook afgebroken. De Maria Boodschapkerk (1940) is inmiddels (2010) ook buiten gebruik. De kerk van Sint Jans' Onthoofding is als de ene parochiekerk voor Goirle overgebleven.

Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed

R.K. Kerk. Neogotische kerk uit 1896-1897 naar ontwerp van Joseph Cuypers (1861 - 1949), verbonden met de gotische, midden 15de eeuwse toren van een voorafgaande kerk. Toren met overhoekse steunberen en veelhoekige, ten dele uitgemetselde traptoren aan de zuidwestzijde, oorspronkelijk bestaande uit drie geledingen, bij de bouw van de huidige kerk met een geleding verhoogd. In de kerk gebrandschilderde glazen met Nieuw Testamentische voorstellingen van atelier Louis van der Essen uit Roermond (1933). Voorts in de noordelijke en zuidelijke zijbeuk resp. vrouwelijke en mannelijke heiligen, vervaardigd door atelier C. van Straten uit Utrecht (1924-1925). In het koor en de koorkapellen enkele ramen van Jan Willemen uit de jaren '50, die niet onder de bescherming vallen. In de inventaris: houten kruisbeeld uit de 15e eeuw, twee biechtstoelen en twee houten beelden in Waterstaatsstijl; 18e of vroeg 19e eeuws schilderij; Onthoofding van Johannes de Doper; neo-gotische preekstoel door H. van der Geld. Grafzerk uit 1635 voor Pastoor Peeter van Dun. Klokkenstoel met gelui bestaande uit twee klokken van Jan Moer, resp. 1552, diam. 111,5 cm en 1547, diam 54,5 cm. en twee moderne klokken. In priesterkoor een klok van W. van den Ghein, 1526, diam. 15,8 cm.

MIP omschrijving

(MIP nummer: RT041-004561)

  • Naam monument: Sint Jan
  • Bouwperiode van: 1400 tot: 1897
  • Gevels en materialen: Toren met overhoekse steunberen en veelhoekige, ten dele uitgemetselde traptorenaan de zuidwestzijde, oorspronkelijk bestaande uit drie geledingen bij de bouwvan de huidige kerk met een geleding verhoogd.
  • Interieur:houten kruisbeeld uit de 15de eeuw, twee biechtstoelen en twee houten beelden in Waterstaatsstijl; 18e- of vroeg 19de eeuwse schilderij: onthoofding van Johannes de Doper; neogotische preekstoel en altaren door H. van der Geld.
  • Bijzonderheden: Neogotische kruiskerk uit 1896-1897 naar ontwerp van Joseph Cuypers (1861 - 1949) verbonden met de gotische, midden 15e eeuwse toren van een voorafgaande kerk.
  • Omschrijving: Langs de kerk staat een zestal opgaande lindes van ca. 150 cm omtrek. De bomenvormen de aanzet van een kerkpad dat verderop door het Leijdal gaat en dijkvormig is verhoogd en beplant met valse acacia's. Hier was de oude trambaan naar Hilvarenbeek.

Monumentomschrijving Pastorie

  • Bouwperiode: 1930
  • Gevels en Materialen: Tweelaags. Twee topgevels. Bakstenen gevel. Aan de rechterzijde een erker.
  • Vensters en Deuren: Ingang onder rondboog en kruisvensters.
  • Dak en Bedekking: Mansardedak.
  • Bijgebouwen: Aan de straatzijde een smeedijzeren sierhek op bakstenen basement. Aan de noordzijde van pastorie loopt een zandpad in de richting van de Leij, deels begrensd door trapsgewijs verlopende bakstenen tuinmuur.
  • Groen: In de pastorietuin staan diverse bomen en heesters waaronder berk, gouden regen, taxus, meidoorn, palmboom.

Orgel

Hoofdorgel

Hoofdorgel

Het hoofdorgel is gebouwd door F.B. Loret als een klaviers orgel met aanhangend pedaal. In 1928 en 1963 is het orgel verbouwd door firma Verschueren. Het orgel is oa voorzien van een 2e klavier en zelfstandig pedaal. De oude kas van Loret werd in 1963 geflankeerd door 2 pedaaltorens.

Koororgel

Het koororgel is gebouwd door gebr. Vermeulen voor de Eerwaarde Broeders van Liefde te Tilburg in 1956. Sinds ongeveer 1985 staat het orgel in Goirle en wordt gebruikt als koororgel.

Externe links

Afbeeldingen

Exterieur

Interieur

Orgels

Hoofdorgel
Koororgel

Glas-in-loodramen