Handelingen

's-Heerenberg, Oudste Poortstraat 2 - Synagoge

Uit Reliwiki


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Genootschap: Nederlandse Israëlitische Gemeente
Provincie: Gelderland
Gemeente: Montferland
Plaats: 's-Heerenberg
Adres: Oudste Poortstraat 2
Postcode: 7041AR
Inventarisatienummer: 11646
Jaar ingebruikname: 1871
Architect:
Huidige bestemming: gesloopt
Monument status: geen


Geschiedenis

De joodse gemeente bereikte haar hoogste ledental in de zestiger jaren van de negentiende eeuw. In 1871 werd aan het Kattenburg (tegenwoordig Oudste Poortstraat) een nieuwe synagoge gebouwd. Het kerkbestuur bestond uit twee man en was tevens verantwoordelijk voor het onderwijs.

Vanaf het einde van de negentiende eeuw tot aan de Duitse inval bleef het aantal joden in 's-Heerenberg constant. Het merendeel der joden in 's-Heerenberg nam deel aan het algemene verenigingsleven in de plaats. Zij waren werkzaam in de handel, de slachterij en het bankwezen.

Tijdens de bezetting is het overgrote deel van de 's-Heerenbergse joden gedeporteerd en vermoord. Enkelen overleefden door onder te duiken.

In 1947 werd de joodse gemeente opgeheven en bij die van Doetinchem gevoegd. De synagoge, die tijdens de oorlog geplunderd was, werd verkocht en doet sinds 1949 dienst als hotel. De joodse begraafplaats aan de Zeddamseweg wordt door de plaatselijke overheid onderhouden.

Op de voormalige synagoge in 's-Heerenberg (gemeente Montferland) is een plaquette aangebracht die bestaat uit twee delen. De bovenste plaquette is van metaal met een afbeelding van de synagoge. De onderste plaquette bevat een tekst.

Tekst De tekst op de gedenkplaat luidt:

'OP DEZE PLAATS STOND TOT 1949 EEN BESCHEIDEN 19E EEUWSE SYNAGOGE, EEN Z.G. SJOEL. ZE WAS DE KAPEL VAN DE KLEINE JOODSE GEMEENSCHAP DIE EENS IN 'S HEERENBERG LEEFDE EN VOOR DE 2E WERELDOORLOG UIT CIRCA 30 PERSONEN BESTOND. IN 1943, TIJDENS DE DUITSE BEZETTING, WERDEN DE MEESTE JODEN DEZER GEMEENSCHAP NAAR KAMP WESTERBORK GEDEPORTEERD, VANWAAR ZIJ, ONWETEND OVER HUN LOT, NAAR EEN VERNIETIGINGSKAMP IN POLEN WERDEN AFGEVOERD. SLECHTS 6 PERSONEN ZAGEN KANS IN HET NABURIGE AZEWIJN ONDER TE DUIKEN, DOCH ZIJ ZIJN NA DE BEVRIJDING WEGGETROKKEN. GEEN FUNCTIE MEER HEBBEND, IS DE SYNAGOGE IN 1949 AFGEBROKEN OM DE UITBREIDING VAN HET HIER STAANDE HOTEL MOGELIJK TE MAKEN.'

Locatie Het gedenkteken is aangebracht op de buitenmuur van Hotel Heitkamp, gevestigd aan de Oudste Poortstraat in 's-Heerenberg (gemeente Montferland).

Externe link

Afbeeldingen