Handelingen

Deventer, Muntengang 1 (Rijkmanstraat) - Nieuw Apostolische Kerk

Uit Reliwiki


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam kerk: Nieuw-Apostolische Kerk
Genootschap: Nieuw Apostolische Kerk in Nederland
Provincie: Overijssel
Gemeente: Deventer
Plaats: Deventer
Adres: Muntengang 1 (Rijkmanstraat)
Postcode: 7411GD
Jaar ingebruikname:
Architect:
Huidige bestemming: buiten gebruik
Monument status: Rijksmonument 12685

Geschiedenis

Het muntengangcomplex staat rond een klein binnenplein. Een oorspronkelijk uit het eind 15e-eeuw, begin 16e-eeuw stammend achterhuis eertijds onderdeel van het aan de Brink gelegen, in 1861 afgebroken, vermoedelijk 17e-eeuwse huis "De Twaalf Apostelen". In het huis aan de oostzijde van de muntenplaats was de “muntofficine”, een werkplaats waar in de 17e en 18e eeuw gezamenlijk met de steden Zwolle en Kampen, de muntmeester provinciale en stedelijke munten sloeg. De muur langs de plaats is in hoofdzaak wellicht van middeleeuwse oorsprong. Het zeskantige torentje dateert van omstreeks 1600. Dit oude muntgebouw verkeerde aan het begin van de eeuw in zo’n bouwvallige toestand dat het in 1913 voor afbraak verkocht dreigde te worden. De met hart en ziel aan de stad verknochte kooplieden H.H. Lugard jr. en G.J. Lugard kochten het toen aan en bekostigden uit eigen middelen een restauratie. In 1927 kwam het complex in een familiestichting, die tot doel had dit stukje Deventer in stand te houden. Bij het bombardement van 6 februari 1945 werd het vrijwel geheel verwoest. Er was niet veel meer over dan de lange gevel aan de muntenplaats en de benedenhelft van het traptorentje. C.J. Lugard jr. liet Ir. W.P.C. Knuttel in 1949/1951 het huis en de traptoren met gebruikmaking van de oude muur aan de muntenplaats ingrijpend restaureren als onderdeel van een dependance van het stedelijk museum. Het lag in de bedoeling er culturele manifestaties plaats te laten vinden. De sluitsteen met daarin gebeiteld ’Die Munte’ werd bij de restauratie van 1913-1914 aangebracht. Het gebrandschilderde raam aan de achterzijde van het complex is van de hand van de Deventer glazenier H.G. Bokhorst, die in het midden de vogel Phoenix uit zijn as laat herrijzen (symbool voor de herrijzenis van het Muntentorencomplex). Op het linkerraam verbeeldde hij beeldhouwkunst en literatuur en op het rechter schilderkunst en muziek. De sobere kerkzaal raakte per 1 januari 2012 buiten gebruik als Nieuw-Apostolische Kerk.

Beschrijving

In aanleg eind een 15e-, begin 16e-eeuws bakstenen (achter)huis met twee bouwlagen onder zadeldak tussen topgevels; twee topschoorstenen, waarvan die aan de voorzijde uitkragend; vlechtingen; staafankers. De ingang, met Lodewijk XVI-deur is gevat in renaissance zandstenen poortje met rozetten en sluitsteen in de vorm van masker (afkomstig van het voormalig huis "De Twaalf Apostelen"). Het interieur bevat de originele spiltrap en voorts een aantal uit de verzameling bouwfragmenten van Museum "De Waag" herplaatste elementen, waaronder:

- een zandstenen renaissance dubbelpoortje, afkomstig uit het in 1901 gesloopte huis "Het Lam" (Kleine Poot 18).

- 11 eiken consoles met gesnede kopjes (midden XVI), afkomstig uit het huis "De Wezel" (Assenstraat 10)

- een oeuil-de-boeuf met engelenkopje.

Terzijde van de ingang nog een zandstenen renaissance poortje met Ionische kapitelen.


Literatuur

Kuile, E.H. ter, De Nederlandse Monumenten van Geschiedenis en Kunst: Zuid-Salland, 's-Gravenhage 1964

In de media

Uit; De Stentor, 14 januari 2015

De Muntentorenkerk staat binnenkort niet meer leeg. Panton, gespecialiseerd in medische innovaties, gaat het rijksmonumentale complex huren. Alvorens het Deventer bedrijf zijn intrek in de kerk neemt, volgt een inpandige verbouwing.

Afbeeldingen

Exterieur

Interieur