Handelingen

Jisp, Dorpsstraat 46 - Ned. Herv. Kerk

Uit Reliwiki


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam kerk: Hervormde Kerk
Genootschap: PKN Hervormd
Provincie: Noord-Holland
Gemeente: Wormerland
Plaats: Jisp
Adres: Dorpsstraat 46
Postcode: 1546LJ
Inventarisatienummer: 05789
Jaar ingebruikname: 1822
Architect: Latenstein, A.
Huidige bestemming: kerk
Monument status: Rijksmonument 22943

Geschiedenis

De Jisperkerk, een zaalkerk met tongewelf uit 1822, behoort toe aan de Stichting Oude Hollandse Kerken. Deze kerk verving de bouwvallig geworden, laatgotische kerk van 1542. De fraaie kansel, het doophek en de herenbanken stammen uit de 17e eeuw en zijn evenals de grafzerken afkomstig uit de vorige kerk. De grafzerken getuigen van de grote rijkdom van Jisp in de 17e eeuw. Zij dekten de graven van eigenaren van productiemolens, commandeurs van walvisvaarders en burgemeesters. Beroemd zijn de zerken van de Jisper leedzetters, die in de 17e eeuw door botbreuk ontstane vergroeiingen op kundige wijze verhielpen. De Staten van Holland lieten dor een contract uit 1609 gewonde soldaten door hen behandelen. Ook in gebruik als Cultureel Centrum, met vaak concerten en kleine tentoonstellingen. Kerk en historisch belangrijke grafzerkenvloer gerestaureerd 2009-2010, inclusief aanbrenging, binnen het gebouw, van functionelere nevenruimten.

Monumentomschrijving Rijksdienst

Hervormde KERK. Zaalkerk uit 1822 met houten toren op de façade. Tezamen met het raadhuis op omgracht terrein gelegen. Zerkenvloer. Preekstoel, doophek en -banken en gesneden lezenaar, XVII. Twee koperen doopbogen XVII. Drie herenbanken, XVII. Drie koperen lichtkronen XVII. Koperen armluchter XVIIc. Twee hekken, gevormd van 28 pieken, XVII.

Gebouwomschrijving SKKN

De Hervormde kerk van Jisp is een zaalkerk met tongewelf uit 1822 en staat op een door sloten omgeven terrein met een kerkhof. De huidige kerk is de derde kerk op deze plaats. De eerste werd gebouwd in 1434 (1438?). Deze werd in 1542 door brand verwoest, waarna een nieuwe kerk werd gebouwd: een laatgotisch gebouw met drie beuken. Deze kerk werd wegens voorschrijdend verval in 1820 afgebroken, waarna in 1822 een kleinere werd gebouwd, die tot op de dag van vandaag staat. Het meubilair is afkomstig uit de vorige kerk en dateert uit de zeventiende eeuw. Architect was Arend Latenstein en aannemers Klaas Jacobsz de Vries en Jan van der Meer uit Zaandijk. De eerste steen werd gelegd op 22 december 1822, de inwijding werd verricht door ds M. van der Veen (te Jisp 1821-1824). De vloer van het schip, de entree onder de toren en de keuken is belegd met grafzerken. Deze komen uit de vorige kerk en zijn slechts als plavuizen gebruikt. De kerk werd hersteld in 1956-1957, waarna de kerk in 1972 en 1974 door stormen werd beschadigd, waarna telkens een restauratie werd uitgevoerd door aannemingsbedrijf Gebr. Klopper uit Jisp, die ook de grote restauratie van 1956 had uitgevoerd, welke onder leiding stond van de architect E.P. Messer, Amsterdam.

De kerk is eigendom van de locale Hervormde gemeente. Deze gemeente is onderdeel van de combinatie Hervormd Wormer-Knollendam en Hervormd Jisp, en heeft geen eigen predikant, maar een bijstand in het pastoraat.

Het SOW-proces (samengaan met gereformeerden en lutheranen) is in Jisp nooit van de grond gekomen.

Biotoop

De kerk ligt prachtig, temidden van weiden en water. Er is aan de zuidzijde een belendende begraafplaats. Kerk en raadhuis (voormalige Waag) uit 1650 liggen haaks op elkaar. In het zuidwesten ligt een hertenkampje, en daarachter een oprukkend Zaanstad. Jisp ligt onder een Schiphol-aanvliegroute.

Orgel

Het orgel is in 1981 gebouwd door de firma B. Koch & Zoon (Apeldoorn) en geplaatst achter een ouder, reeds in de kerk aanwezig front.

Dispositie
  • Manuaal: Holpijp 8' bas/discant - Roerfluit 4' bas/discant - Quint 2⅔' discant - Prestant 2' bas/discant - Terts 1 3/5' discant - Quint 1⅓' bas - Octaaf 1' bas/discant.
  • Pedaal: aangehangen.

Mechanische sleeplade. Manuaalomvang: C-f3. Pedaalomvang: C-d1.

Afbeeldingen

Exterieur

Interieur