Handelingen

Lelystad, Gondel 19-01 - 't Lichtschip

Uit Reliwiki


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam kerk: 't Lichtschip
Genootschap: PKN Ned. Hervormd Geref. Bond
Provincie: Flevoland
Gemeente: Lelystad
Plaats: Lelystad
Adres: Gondel 19-01
Postcode: 8243BA
Inventarisatienummer:
Jaar ingebruikname: 1979
Architect: Fontein, E.M.
Huidige bestemming: kerk
Monument status: Geen

Geschiedenis

Architectonisch interessante kerk zonder toren. Gebouwd als (apart) kerkgebouw voor de Gereformeerde Bond in de Ned. Hervormde Kerk, nu Protestantse Kerk Nederland.

In de media

  • Uit Reformatorisch Dagblad, 19 februari 2008.

In Lelystad wordt morgen bij notariële akte de ”hervormde gemeente te Lelystad” (in de Protestantse Kerk in Nederland) opgericht. Dat meldt scriba J. van der Klis van de hervormde pastoraatsgemeente Lelystad. Even daarvoor fuseren de huidige hervormde gemeente en de gereformeerde kerk tot de protestantse gemeente van Lelystad. De stichting van beide nieuwe gemeenten wordt in dezelfde notariële akte geregeld. „Met de oprichting van een zelfstandige hervormde gemeente van Gereformeerde Bondssignatuur komt voor de hervormd-gereformeerden een einde aan veertig jaar lang proberen een eigen plaats in Lelystad te krijgen”, meldt oud-ouderling A.J. van den Bergh. „In 1964 ben ik al betrokken geraakt bij dit streven naar een eigen plaats voor de bonders in de polder. Gereformeerde Bonders probeerden toen al, als kerkenraadsleden van de gefedereerde gemeente, aandacht te vragen voor de hervormd-gereformeerde prediking.” In de jaren tachtig werd door de bonders een hervormde evangelisatie opgericht die zondags avonddiensten ging beleggen in Lelystad. Van den Bergh: „Vervolgens hebben we na tien jaar evangelisatie weer een plan op tafel gelegd om toch te komen tot een eigen plaats binnen de gefedereerde gemeente. Maar ook toen lukte het niet.”

De problemen van de hervormd-gereformeerden in Lelystad kwamen ook de synodebesturen van de Nederlandse Hervormde Kerk en de Gereformeerde Kerken in Nederland ter ore, zegt Van den Bergh. „In 1991 hebben we bezoek gehad van de beide moderamina, die zich ter plaatse op de hoogte kwamen stellen van de situatie. Met hulp van de landelijke kerken is toen een plan gemaakt om te komen tot de oprichting van een hervormde pastoraatsgemeente. Toen mochten we voor 50 procent een eigen predikant beroepen.”

Omdat de hervormde pastoraatsgemeente geen rechtspersoon was en dus op sommige terreinen niet slagvaardig was, werd geprobeerd te komen tot een buitengewone wijkgemeente onder de hervormde kerkorde. „Maar opnieuw mislukte het”, aldus Van den Bergh. „Toen in 2004 de PKN werd gevormd met een nieuwe kerkorde met ruimere mogelijkheden voor plaatselijke gemeenten, hebben we gezegd: Nu gaan we voor de oprichting van een eigen hervormde gemeente. Ik teken daarbij aan dat we die weg nimmer hebben gezocht. Natuurlijk zijn we blij dat dit nu kan, maar het is voor ons geen reden voor een feestje.”

Inmiddels heeft zowel de classis als de synode van de Protestantse Kerk de vorming van een hervormde gemeente naast een protestantse gemeente in Lelystad goedgekeurd. „Ik kan niet anders zeggen dan dat we van de landelijke kerk alle medewerking hebben gekregen. In de boedelscheiding die er nu komt tussen de protestantse gemeente en de hervormde gemeente is ons het kerkgebouw, ’t Lichtschip, een van de twee kerken van de hervormden en de gereformeerden in Lelystad, toegewezen.”

Inmiddels is ook in Dronten meer ruimte gekomen voor de Gereformeerde Bond. Van den Bergh: „Onze predikant, dr. J. Kommers, is voor 75 procent verbonden aan de hervormde gemeente in Lelystad en sinds kort ook voor 20 procent aan de gemeente in Dronten. Hij doet daar ook catechese en eens per maand wordt er door de Gereformeerde Bond een zondagavonddienst belegd.”

De hervormde gemeente in Lelystad telt 300 tot 350 kerkgangers. Op zondag 2 maart zullen afgevaardigden van de protestantse en de nieuwe hervormde gemeente elkaars diensten bijwonen. Beide gemeenten zullen elkaar een Statenbijbel overhandigen.

Onder de Hervormde Kerkorde was het niet mogelijk dat er in één plaats meer dan één zelfstandige gemeente was. In de Protestantse Kerk is dat wel mogelijk, omdat de protestantse kerkorde vier verschillende soorten gemeenten kent: protestantse gemeenten, hervormde gemeenten, gereformeerde kerken en lutherse gemeenten.

  • Uit Reformatorisch Dagblad, 29 september 2010.

In de Schepenbuurt in Lelystad staat een kerk met een opvallend dak in de vorm van een lessenaar. Wie om het gebouw heen loopt, ziet op drie plaatsen de naam staan: ’t Lichtschip.

Organist R. Zevering bespeelt op deze vrijdagmiddag het Flentroporgel in de lichte kerkzaal, die 350 zitplaatsen telt. De melodie van Psalm 36 vult het kerkelijk centrum. Even later vertelt Zevering dat de historie van diverse kerk­gebouwen in Lelystad teruggaat naar de jaren zeventig van de vorige eeuw. Een federatie van de hervormde gemeente en de gereformeerde kerk liet, met 50 procent rijkssubsidie, in die tijd twee kerkgebouwen verrijzen: eerst de Ontmoetingkerk, later ’t Lichtschip. Het laatste gebouw is nu eigendom van de hervormde gemeente met een Gereformeerde Bondssignatuur.

Bij de opening van de kerk aan de Gondel, in 1979, werd gekozen voor een naam die past in de Schepenbuurt, zegt Zevering. „De eerste pastorie heette indertijd ’t Haventje. ’t Lichtschip is ook een term uit de scheeps­wereld. Het wijst mensen die op zoek zijn de weg. Die functie wil deze kerk hebben.”

Weten buurtbewoners de kerk inderdaad te vinden? „Moeizaam”, zegt voorzitter van de kerkenraad W.J. Pakkert. Sinds de hervormde gemeente in 2008 eigenaar van ’t Lichtschip werd, richt ze zich wel nadrukkelijker op de buurt, geeft hij aan. Zo kregen wijkbewoners onlangs een uitnodiging voor de start van het winterwerk door de bus. En met vakantiebijbelclubs probeert de gemeente de jeugd uit de buurt te bereiken.

Architect E.M. Fontein ontwierp de kerk indertijd met een lessenaarsdak. In lijn daarmee stond de predikant jarenlang niet op een preekstoel, maar achter een lessenaar. Achterin was de voorganger echter moeilijk te zien. Omdat de kerk de laatste jaren vooral op zondagochtend vrijwel geheel is gevuld, ging dat nadeel zwaarder wegen. Daarom kreeg de kerk in december alsnog een kansel.

Orgel

Het orgel is in 1956 gebouwd door de firma D.A. Flentrop (Zaandam) voor de Ontmoetingskerk te Amsterdam-West. In 1964 plaatsen zij het over naar de hervormde kerk "De Hoeksteen" te Amsterdam. In 1979 plaatst de firma Flentrop Orgelbouw het over naar Lelystad, waar het in 1992 door hen wordt gerestaureerd en opnieuw geïntoneerd.

Dispositie:

  • Manuaal: Holpijp 8' - Prestant 4' - Roerfluit 4' - Gemshoorn 2' - Sesquialter 2⅔' 2 sterk discant - Cymbel 1-2 sterk.
  • Pedaal: aangehangen.

Mechanische sleeplade. Manuaalomvang: C-f3. Pedaalomvang: C-d1.

Afbeeldingen