Handelingen

Lochem, Westerwal 6 - Synagoge

Uit Reliwiki


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam object: Synagoge
Genootschap: Israëlitisch
Provincie: Gelderland
Gemeente: Lochem
Plaats: Lochem
Adres: Westerwal 6
Postcode: 7241BC
Inventarisatienummer:
Jaar ingebruikname: 1865
Architect:
Huidige bestemming: cultureel centrum
Monument status: Rijksmonument 341522

Geschiedenis

Belangrijk als synagoge herkenbaar gebouw. In 1910 vergroot. Buiten gebruik gesteld in 1947. Nu Cultureel centrum; in 1993 gerestaureerd.

In de negentiende eeuw groeide de joodse gemeente. Aanvankelijk gingen de kinderen naar de openbare school en kregen zij joodse les van hun ouders. Toen in 1865 deze synagoge werd ingewijd, werd daar tevens een leslokaal en een woning voor de godsdienstonderwijzer in gebruik genomen. Naast het kerkbestuur en de kerkenraad waren in Lochem een penningmeester voor het Heilige Land en een Armbestuur actief.

Rond 1900 had de joodse gemeente van Lochem haar grootste omvang bereikt; in de loop van de dertiger jaren van de twintigste eeuw begon het aantal leden af te nemen.

De synagoge is gedurende de bezetting ongeschonden gebleven en is na de oorlog verkocht aan de plaatselijke overheid. Het gebouw werd gerestaureerd en is sinds 1993 in gebruik als cultureel centrum. Een serie gedenkstenen met alle namen aan de buitenmuur houdt de nagedachtenis aan de omgebrachte joodse medeburgers in herinnering.

Monumentomschrijving Rijksdienst

Volgens een gedenksteen in de voorgevel gesticht op 4 mei 1865 door de weduwe van Mozes Fortuin en ingewijd op 30 october 1865. Eenvoudig maar met gevoel voor detail in eclectische trant uitgevoerd gebouw, opgetrokken uit baksteen op rechthoekige plattegrond en gedekt door een met pannen belegd schilddak met geprofileerde gootlijst. De gevelvlakken verlevendigd door even uitgemetselde (hoek)pilasters, doorlopende dorpels onder de vensters en de toepassing van een lichtere baksteensoort rond de vensters.

Aardige ingangspartij met dubbele deuren met vierpasmotief, gevat in gepleisterde gotiserende omlijsting bekroond met accolade-achtig motief. In de voor- en achtergevel vier hoge rondboogvensters met gietijzeren tracering; in de noordwestgevel twee rondboogvensters beganegronds en twee ronde vensters ter hoogte van de vrouwengalerij; alle met gietijzeren tracering; in de zuid-oostgevel een rondboogvenster met Davidster in gietijzer. Inwendig nog van belang de via een trap bereikbare vrouwengalerij met aardige balustrade.

Tweede helft 19e-eeuwse synagoge (1865) met aardige ingangspartij en vrouwengalerij, van architectuurhistorisch en cultuurhistorisch belang wegens de eenvoudige maar zorgvuldig gedetailleerde architectonische vormgeving en de herinnering aan de Joodse gemeente van Lochem.

Externe links

Afbeeldingen