Handelingen

Dronrijp, Tsjerkebuorren 1 - Salviuskerk: verschil tussen versies

Uit Reliwiki

(gemind)
(kaart hersteld)
 
Regel 8: Regel 8:
 
[[Categorie:Provincie Friesland]]
 
[[Categorie:Provincie Friesland]]
  
{{#display_map: Tsjerkebuorren 17 Dronrijp, Nederland|type=hybrid}}
+
{{#display_map:53.19674,5.64352|type=hybrid}}
  
 
{|  
 
{|  

Huidige versie van 18 aug 2019 om 11:08


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam kerk: Salviuskerk
Genootschap: PKN Ned. Hervormd
Provincie: Friesland
Gemeente: Waadhoeke
Plaats: Dronrijp
Adres: Tsjerkebuorren 1
Postcode: 9035BA
Inventarisatienummer: 08903
Jaar ingebruikname: 1544
Architect:
Huidige bestemming: kerk
Monument status: Rijksmonument 28604

Geschiedenis

Beeldbepalende historische kerk met toren.

De Salviuskerk (D`Alde Wite of ook D'Olde Wite) valt op door de aparte toren en het forse kerkgebouw. Het eerste kerkje dateerde uit de 11de eeuw. Na een aantal tussenfasen kreeg het huidige gebouw zijn omvang in 1544. In 1997 is de restauratie begonnen. Op 8 juni 2002 werd de kerk opnieuw in gebruik genomen. De kerk is inmiddels de Protestantse kerk van Dronrijp geworden.(49-03/57-07).

Monumentomschrijving Rijksdienst

Exterieur

HERV. KERK en TOREN op omheind kerkhof. Forse dorpskerk, evenals de toren die in 1544 gebouwd is, grotendeels laatgotisch. Tegen de oostzijde van het koor omlijste ingang waarop drie beeldjes en memoriesteen erboven; op de deur koperen trekker; aan de zuidzijde omlijste ingang, evenals de oostelijke uit 1650; in de zuidelijke muur memoriesteen ter herinnering aan Eise Eisinga. Op de kerk 18de eeuwse windvaan. Klokkenstoel met gelui van twee klokken, waarvan één van G. van Wou, 1493, diam. 138,1 cm. en een moderne klok. Mechanisch torenuurwerk.

Interieur

Opvallend is de gave protestantse indeling met de 7 herenbanken, de meer dan 40 vaak rijk gebeeldhouwde grafzerken, een doopvont met heel apart beeldhouwwerk en de bijzondere ingangspoorten. In de kerk eiken koorafsluiting, preekstoel met achterschot en klankbord, doophek, zeven overhuifde herenbanken bekroond door opzetstukken, alles 17e eeuws. Vijf psalmborden, 18e eeuws. Onder de vloer groot aantal rijk gebeeldhouwde zerken, waaronder een door Vincent Lucas en een door mr B.G. 1572, twee priesterzerken, XVI en een sterk afgesleten 16e eeuwse zerk, vier grote gebeeldhouwde zerken, XVI; uit de 17e eeuw een grote uit 1667, een door mr I.T. 1642, en vier andere gebeeldhouwde zerken, een grote 18e eeuwse.

Orgel

De kerk bezit het oudste kerkorgel van Friesland (1653), gebouwd door de gebroeders Bader. Het is ook het enige geheel oorspronkelijk bewaard gebleven Bader-orgel in Nederland. Het front is rijkelijk voorzien van fijn houtsnijwerk. Het orgel is in 1653 gebouwd door Arnold en Tobias Baders uit Unna. In 1849 restaureert Willem Hardorff (Leeuwarden) het en wijzigt de dispositie. In 1864 levert hij een nieuwe balg. De firma Bakker & Timmenga (Leeuwarden) wijzigt in 1917 het instrument drastisch. Het Onderpositief wordt tot Rugwerk vermaakt, er komen een nieuwe klaviatuur, nieuwe windladen, een nieuwe pneumatische registertractuur en de dispositie wordt nogmaals veranderd. In 1926 leveren Bakker & Timmenga nog een nieuwe Vox humana en een tremulant. In 2002 reconstrueren zij het instrument naar de oorspronkelijke situatie. Daarbij wordt de registertractuur vernieuwd alsmede het pijpwerk van vier registers. Het tweeklaviers orgel heeft 9 registers hoofdwerk en 9 registers onderpositief. Het munt uit boven vele andere in aangenaamheid en doordringendheid van geluid.

Dispositie
  • Hoofdwerk (manuaal 1): Bourdon 16' - Praestant 8' (discant dubbel) - Baarpijp 8' - Octaaf 4' (discant dubbel) - Quintfluit 3' - Waldfluit 2' - Sexquialter 2⅔' 2 sterk - Mixtuur 2' 4-6 sterk - Trompet 8'.
  • Positief (manuaal 2): Holpijp 8' - Quintadeen 8' (2002) - Praestant 4' - Fluit 4' - Octaaf 2' - Spitsfluit 2' discant (2002) - Sifflet 1½' - Mixtuur 1' 3-4 sterk (2002) - Vox humana 8' (2002) - Tremulant.
  • Pedaal: aangehangen.
  • Manuaalkoppeling - twee afsluitingen.

Mechanische sleepladen. Manuaalomvang: CDEFGA-c3. Pedaalomvang: CDEFGA-d1. Toonhoogte: a1 = 415 Hz. Temperatuur: middentoon. Twee spaanbalgen. Winddruk: 62 mm. WK.

Externe links

Afbeeldingen

Exterieur

Interieur