Handelingen

Groningen, Radesingel 4 - Kathedrale Kerk van de H.H. Martinus en Jozef

Uit Reliwiki

Versie door Pa3ems (Overleg | bijdragen) op 18 sep 2014 om 11:05 (cat)


Algemene gegevens
Genootschap : Rooms-Katholieke Kerk
Gemeente : Groningen
Plaats : Groningen
Adres : Radesingel 2
Provincie : Groningen
Jaar ingebruikname : 1887
Huidige bestemming: kerk-Kathedraal
Naam kerk : Jozef
Architect : Cuypers, P.J.H.
Monument-status: Rijksmonument 18669
Inventarisatienummer: 00264

Geschiedenis

Met name wegens de unieke, hoge, slanke, zeshoekige toren (76 m) zeer belangrijk kerkgebouw. Vijfzijdig gesloten kapel aan de westzijde van het priesterkoor. Rechthoekige kapel tegen de zijbeuk aan de oostzijde van het priesterkoor. Zeskantige toren naast de voorgevel, bekroond door een opengewerkte ijzeren spits. De toren heeft in de volksmond de bijnaam "dronkemanstoren", omdat van elke zijde minimaal twee wijzerplaten van het uurwerk zichtbaar zijn.

Sinds 1980 de kathedraal van het bisdom Groningen-Leeuwarden.

Het Maarschalkerweerd-orgel uit 1906 met twee manualen en vrij pedaal (Rijksmonument) is in 2004-2005 gerestaureerd door de firma fa. Adema's Kerkorgelbouw (Hillegom). Zondag 11 september 2005 is het gerestaureerde orgel in de in een hoogmis overgedragen en gewijd. ’s Middags hebben verschillende organisten een concert gegeven.

Eenklaviers koororgel, vijf stemmen en aangehangen pedaal, van Engelse makelij (A.W. Hewitt), opgesteld bij het priesterkoor. Aangekocht in 1996 ter vervanging van een ander koororgel. Afkomstig uit de Wesleyan Church in Little Downham, Cambridgeshire en gebouwd in 1864.

Eenklaviers secretaire-orgel met drie gedeelde registers, vermoedelijk gemaakt rond 1820 door onbekende maker voor een particuliere opdrachtgever, geleverd door pianohandel F. Schrimpf en E. Bergmann. Oorspronkelijk in bezit van de Sint Martinuskerk (Broerplein) en na sluiting van deze kerk als koororgel in gebruik geweest in de Sint Nicolaaskerk te Sint Nicolaasga. Omdat in deze kerk een nieuw koororgel is geplaatst, is het teruggekomen in Groningen en geplaatst als derde orgel in de Sint Jozefkathedraal. Het is opgesteld aan de epistelzijde van het altaar.

Monumentomschrijving Rijksdienst

St.Jozef. 1886-1887 door P.J.H. Cuypers en J.Th.J. Cuypers. Neogotische basiliek zonder transept, met schoorbogen, ronde pijlers met lijstkapitelen en blind triforium, bestaande uit nissen met bakstenen traceringen. Kruisribgewelven. Rechthoekige kapel tegen de zuiderzijbeuk. Zeskantige toren naast de voorgevel, bekroond door een opengewerkte ijzeren spits. Het oorspronkelijk meubilair van Cuypers, Stoltzenberg en F.W. Mengelberg is grotendeels nog aanwezig. Belangrijk werk uit Cuypers' tweede periode, geinspireerd door de Broederenkerk in Zutphen. Orgel met 2 klavieren en vrij pedaal, in 1906 gemaakt door M. Maarschalkerweerd. Eenklaviers koororgel met drie gedeelde registers, vermoedelijk gemaakt rond 1820 door onbekende maker voor een particuliere opdrachtgever, geleverd door pianohandel F. Schrimpf en E. Bergmann, afkomstig uit de St. Nicolaaskerk te St. Nicolaasga, waar het in 1974 werd aangekocht van de St. Martinuskathedraal te Groningen.

In de media

Uit Reformatorisch Dagblad, 8 december 2009.

Aan de voorgevel van de rooms-katholieke St.-Jozefkerk in Groningen prijkt sinds kort een bronzen reliëf van Bonifatius (672-754), een van de eerste zendelingen in Europa. Bij het vijftigjarig bestaan van het bisdom Groningen-Leeuwarden, in 2006, werd besloten opdracht te geven voor een herkenbaar beeld van Bonifatius, patroonheilige van het bisdom. Uit de voorstellen van vier kunstenaars koos een commissie het ontwerp van Gosse Dam (1950) uit Kollum, zo meldde Rkkerk.nl (blad voor katholiek Nederland) vorige week.

Bonifatius –die in 754 bij Dokkum werd vermoord– is niet, zoals gebruikelijk, afgebeeld als bisschop, maar als monnik. Hij houdt een Bijbel tegen zijn borst geklemd. Dam over zijn ontwerp: „Toont hij al verkondigend het Boek aan de heidense Friezen? Verweert hij zich ermee tegen zijn aanvallers? De beschouwer mag het zeggen. In ieder geval drukt hij de Bijbel letterlijk en figuurlijk aan zijn hart.”

Afbeeldingen

naar het koor toe genomen
00264 Groningen RK. Jozef 1887 Radesingel 4 Gron. opname 01-12-2002 foto.Job van Nes Zaandam (23).JPG
00264 Groningen RK. Jozef 1887 Radesingel 4 Gron. opname 01-12-2002 foto.Job van Nes Zaandam (31).JPG
orgel

De volgende serie foto's is genomen op 01-12-2002 en komt uit de collectie van Job van Nes, Zaandam

Exterieur

Interieur