Handelingen

Klazienaveen-Noord, Scholtenskanaal Oostzijde 62 - Veenkerk

Uit Reliwiki


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam kerk: Veenkerk
Genootschap: PKN Protestantse gemeente Eben/Haëzer Klazienaveen
Provincie: Drenthe
Gemeente: Emmen
Plaats: Klazienaveen-Noord
Adres: Scholtenskanaal Oostzijde 62
Postcode: 6889VD
Inventarisatienummer:
Jaar ingebruikname: 1923
Architect: na te gaan
Huidige bestemming: protestantse kerk
Monument status: Rijksmonument 510961


Geschiedenis

Late neogotische kerk met toren.

Monumentomschrijving Rijksdienst

De Nederlandse Hervormde Veenkerk is gesticht door W. de Weerd en kwam in de plaats van een houten hulpkerkje van 1902, dat verplaatst is naar Ter Apelkanaal.

De bouwvergunning is aangevraagd op 10 september 1921 door N.V. Veenderij & turfstrooiselfabriek "Klazienaveen", voorheen fa. Scholten, die ca. tweevijfde van de bouwkosten voor haar rekening nam. De eerste steen is gelegd in 1922.

De kerk verkeert uitwending in de oorspronkelijke staat, al zijn de kozijnen in 1987 vervangen. Het houtwerk van de nieuwe kozijnen volgt de oorspronkelijke tracering van de ijzeren vensters. Het interieur is gerestaureerd, met behoud van het oorspronkelijke bankenplan. De in 1946 verwijderde preekstoel is in 1993 gereconstrueerd. Het christusbeeld, een kopie van een werk van Thorvaldssen, is teruggeplaatst in het centrum van de kerk.

Het oorspronkelijke orgel is in 1950 verplaatst naar Burgh bij Haamstede (Zld) in ruil voor een nieuw Van Vulpenorgel.

In 1929 is een vergaderlokaal bijgebouwd.

De bijbehorende pastorie is gedeeltelijk verbouwd.

Omschrijving

Bakstenen zaalkerk met vier traveeën. Zadeldak met muldenpannen, tandlijst onder de goot. Op de traveescheidingen een steunbeer, per travee een spitsboogvenster. Tegen de kerk aangebouwd de vierkante toren. Deze heeft een ingeknikt spits tentdak met leien gedekt, op een lijst van uitkragend metselwerk. Op de twee vrije hoeken van de toren twee steunberen. Aan iedere zijde van de toren twee spitboogvormige galmgaten. De entree bevindt zich onderin de toren in een portiek van spitsgebogen archivolten. De rechtgesloten dubbele opgeklampte deur met sierijzeren hangwerk heeft een spitsboog bovenlicht met eveneens spitsgebogen roedenverdeling. Op het stenen kalf de tekst: "De mensch zal bij brood alleen niet leven. Matth. 4,4". Links van de entree in de steunbeer ingemetseld een steen met "deze steen is op 15 juni 1922 gelegd door den evangelist W. de Weert". Interieur De kerk heeft een houten tongewelf met trekstangen. Op de plavuizen vloer de originele banken, die van de familie De Weerd staan haaks geplaatst. In de driezijdige absis de originele, geschilderde teksten: "Verkondigt den dood des heeren totdat hij komt", "Komt allen tot mij" en "Een heer, een geloof, een doop". Aan de linkerzijde de gereconstrueerde preekstoel. Hangende zeshoekige kuip met paneelwerk en lezenaar onder een zeshoekig getuid klankbord met teksten langs de rand. Kuip bereikbaar via een steektrap. Achter in de kerk, boven het entreeportaal het orgelbalkon. Orgel en orgelkas zijn niet van waarde uit het oogpunt van monumentenzorg.

Waardering

NH Veenkerk van cultuur-, architectuurhistorisch en stedenbouwkundig belang: - vanwege de beeldbepalende ligging - vanwege de typologie (eenvoudige zaalkerk) - vanwege de gaafheid

Orgel

Het orgel is in 1950 gebouwd door de firma Gebr. Van Vulpen (Utrecht) en behoort daarmee tot de vroegste instrumenten van deze orgelmakers.

Dispositie
  • Manuaal: Prestant 8' - Holpijp 8' - Prestant 4' - Octaaf 2' - Scherp 3-4 sterk.

Geen pedaal. Mechanische sleeplade. Manuaalomvang: C-f3.

Externe links

Afbeeldingen

Exterieur

Interieur