Handelingen

Oud-Beijerland, Waterstal 3 - Dorpskerk

Uit Reliwiki

Versie door Pa3ems (Overleg | bijdragen) op 20 jul 2019 om 17:39 (kaart hersteld + pc)


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam kerk: Dorpskerk
Genootschap: PKN Ned. Hervormd
Provincie: Zuid-Holland
Gemeente: Hoeksche Waard
Plaats: Oud-Beijerland
Adres: Waterstal 3
Postcode: 3262JR
Inventarisatienummer: 02822
Jaar ingebruikname: 1567
Architect:
Huidige bestemming: kerk
Monument status: Rijksmonument 31920 (kerk) 31921 (Toren)


Geschiedenis

Grote, beeldbepalende dorpskerk met toren. Rijk ingericht interieur, met glas-in-loodramen.

Een uit 1567 stammende kerk, oorspronkelijk een kruiskerk zonder zijbeuken. In de 17e eeuw volgden verschillende uitbreidingen. De toren is gesticht door de dochter van de graaf van Egmond. Achterin de kerk is haar grafkelder. Uitbreiding 1925 (Kuipers) met kerkcentrum Maranatha.

Monumentomschrijving Rijksdienst

Kerk

Herv. Kerk. Kruiskerk uit 1650 met houten tongewelven op trekbalken, vergroot aan de oostzijde ca. 1925. Inventaris: preekstoel en doophek XVII A; gesneden en gepolychromeerd rouwbord, Lod. Xvi uit 1799; zerk uit gepolychromeerd wapen uit 1651. Van het aanwezige orgel is de Hoofdkas van C. van Oeckelen uit 1827. Het oorspronkelijke front voor het Onderpositief werd in 1967 gebruikt als front van een nieuw Rugwerk, in een nieuwe onderkas werd een borstwerk geplaatst en ter weerszijden van de Hoofdkas werden twee pedaaltorens toegevoegd. Van het instrument valt alleen het Hoofdwerk binnen de bescherming.

Toren

Toren van de Herv. Kerk. Bakstenen toren (1604) in gotiserende vormen met slanke naaldspits. Eikenhouten klokkenstoel met gelui bestaande uit een klok van H. Meurs, 1604, diam. 93 cm en een moderne klok. Mechanisch Duits torenuurwerk, ca. 1900, later voorzien van elektrische opwinding.

Orgel

Van het aanwezige orgel is de hoofdkas van C. van Oeckelen (Breda) uit 1827. Het oorspronkelijke front voor het Onderpositief wordt in 1967 gebruikt als front van een nieuw Rugwerk. In een nieuwe onderkas wordt dan een Borstwerk geplaatst en ter weerszijden van de Hoofdkas worden twee pedaaltorens toegevoegd. Van het instrument valt alleen het Hoofdwerk binnen de bescherming. Bij de ombouw en uitbreiding in 1967 door de firma Pels & Van Leeuwen (Alkmaar) zijn de mechanieken en de klaviatuur vernieuwd. In 1986-1987 restaureert de firma Mense Ruiter (Zuidwolde, Gn.) het instrument en intoneert het pijpwerk opnieuw. In 2000 vernieuwen zij de tongwerken. In 2009 breiden ze het Borstwerk met drie registers uit en vervangen de Regaal 8' door een Basson-Hobo. De kas van het Borstwerk wordt daartoe drastisch vergroot.

Dispositie
  • Hoofdwerk (manuaal 2): Bourdon 16' - Prestant 8' - Octaaf 8' discant - Holpijp 8' - Octaaf 4' - Roerfluit 4' - Quint 3' - Octaaf 2' - Sexquialter 2⅔' 3 sterk discant - Mixtuur 2' 3-5 sterk - Cornet 8' 5 sterk discant - Trompet 8' (2000).
  • Rugwerk (manuaal 1): Roerfluit 8' - Prestant 4' - Gedekte fluit 4' - Nasard 2⅔' - Vlakfluit 2' - Scherp 1' 4 sterk - Dulciaan 8' (2000) - Tremulant.
  • Borstwerk, in zwelkast (manuaal 3): Gedekt 8' - Viola di Gamba 8' (2009) - Vox céleste 8', vanaf c (2009) - Fluit 4' - Octaaf 2' - Gemshoorn 2' (2009) - Flageolet 1' - Basson-Hobo 8' (2009).
  • Pedaal: Prestant 16' - Subbas 16' (1927) - Prestant 8' - Octaaf 4' - Ruispijp 2⅔' 4 sterk - Bazuin 16' (2000) - Trompet 8' (1987).
  • Koppelingen: Hoofdwerk aan Pedaal - Rugwerk aan Pedaal - Borstwerk aan Pedaal - Rugwerk aan Hoofdwerk - Borstwerk aan Hoofdwerk.
  • Tremulant op Hoofd- en Borstwerk.

Mechanische sleepladen. Manuaalomvang: C-f3. Pedaalomvang: C-f1. Winddruk: 81 mm. WK (Hoofdwerk, Borstwerk), 83 mm. WK. (Rugwerk, Pedaal).

In de media

Uit Reformatorisch Dagblad 22 augustus 2013.

Een 17e-eeuwse gevelsteen op de toren van de oude Dorpskerk in Oud-Beijerland is volledig gerestaureerd 
–inclusief bladgoud– dankzij een volhardende vrijwilliger. Pas op met schilder Piet Hoogvliet. Pompt joviaal je hand, maar verft ’m intussen meteen even rood. Schildershumor. Maar schilderen kan hij: de gevelsteen op de Oud-Beijerlandse toren glimt als nooit tevoren. (Bron:Volledig bericht)

Externe links

Afbeeldingen

Exterieur

Interieur

Glas in lood