Handelingen

Obdam, Lutkedijk - Schuilkerk

Uit Reliwiki


Bezig met het laden van de kaart...
Algemene gegevens
Naam object:
Genootschap:
Provincie: Noord-Holland
Gemeente: Koggenland
Plaats: Obdam
Adres: Lutkedijk
Postcode:
Inventarisatienummer:
Jaar ingebruikname:
Architect:
Huidige bestemming: gesloopt
Monument status: geen



Geschiedenis

In 2015 zijn opgravingen gedaan op het terrein waar deze R.K. schuilkerk heeft gestaan.

Externe links

In de media

  • Uit: Erfgoedstem, 13 april 2015

Een bijzondere mis afgelopen zondag in Obdam: de bekende West-Friese pastoor Paul Vlaar, hield een dienst bij de opgegraven resten van een schuilkerk. Ongeveer 200 kerkgangers waren bij de mis aanwezig. De opgraving gebeurt in het kader van een leerproject van studenten van de Saxion Hogeschool in Deventer. Zij doen dat in samenwerking met de Stichting Oud Obdam-Hensbroek en Archeologie West-Friesland. Er zijn onder andere funderingen en aardewerken kommen aangetroffen.

Voor Pastoor Vlaar is het een bijzondere mis: “Dit beschouw ik nog steeds als heilige grond. De laatste keer dat hier een mis opgedragen is, is een tijd terug.” Volgend jaar bestaat de huidige Obdamse parochiekerk 125 jaar. Vlaar: “We gaan dit zeker meenemen in jubileumpublicaties en de vondsten mogelijk tentoonstellen”. Boer Ted Wester, die het land gebruikt voor veeteelt, had al eerder door dat er hier iets te vinden moest zijn. “Bij het ploegen vonden we wel vaker wat stenen, waarvan we altijd dachten dat het wel van de kerk moest zijn. Nu hebben we dus bewijs.” De schuilkerk die nu gevonden is, had vermoedelijk het uiterlijk van een houten veldschuur.

Volgens stadsarcheoloog Michiel Bartels van Hoorn is de mis “Archeologie zoals het moet”. Hij noemde de dienst een ‘liturgische herbeleving’. Bartels: “Het is 211 jaar geleden dat vermoedelijk voor het laatst een mis in de schuilkerk aan de Lutkedijk nabij Obdam is opgedragen”.

In het begin van de 80-jarige Oorlog tussen het katholieke Spanje en de opstandige Nederlanden, namen de protestanten in West-Friesland na 1573 het bestuur over. Zij verboden de katholieke geloofsbeleving en sloten de zogenaamde ‘paapse’ kerken. Schuilkerken werden gebouwd door katholieken die in het geheim hun geloof wilden praktiseren. Ook in Obdam hielden katholieken hun diensten in deze schuilkerk. Nadat de parochie de oude st. Victorkerk weer terug gekregen had, is hij gesloopt. Het orgel van de kerk is nog bewaard gebleven en hangt in de kerk van de Cocksdorp op Texel.

  • Uit Reformatorisch Dagblad , d.d. 16 april 2015

Archeologen doen in het Noord-Hollandse Spanbroek (gemeente Opmeer) onderzoek naar de resten van een zeventiende-eeuwse rooms-katholieke schuilkerk. De resten van het bedehuis bevinden zich onder een weiland aan de Lutkedijk. Het gaat voornamelijk om zogeheten poeren, verstevigde stukken steen waar de palen van de kerk op rustten, vertelt Jaap Kroon, voorzitter van de Stichting Oud-Obdam-Hensbroek. „De grond ligt binnen de parochie Obdam, maar op de gemeentegrond van Spanbroek, omdat de heer van Wassenaer in de zeventiende eeuw een dergelijk gebedshuis niet in zijn gebied wilde hebben.”

De in 1649 gebouwde kerk raakte na 1803 in verval. Ze moet rond 1825 zijn gesloopt. De rooms-katholieken kerkten sinds 1803 in de dorpskerk, die weliswaar door protestanten was gebouwd, mede met belastinggeld van de rooms-katholieken. Zij kregen daarom het aanbod de kerk te kopen. Het onderzoek wordt gedaan door een team onder leiding van studente Amber Schipper. Behalve een kerk blijkt er ook een pastorie gestaan te hebben. Kroon: „Het terrein was uitgebreider dan we tot nog toe dachten.” Als al het onderzoek gedaan is, wordt de vindplaats vrijdag weer begraven.

Afbeeldingen